สารจากนายก

21/02/20

เก็บตก PSM Internal Auditor

ก่อนอื่นต้องบอกว่าวิทยากรทั้ง 3 ท่าน คือคุณชัยธนา ไชยมงคล คุณสุรักษ์ สุจริตพุทธังกูร และ คุณพิเชษฐ พูลสมบัติภิญโญ สุดยอดมาก ความรู้แน่น ประสบการณ์เพียบ ในนามของสอป.ขอชื่นชมมา ณ ที่นี้ครับ รวมทั้งขอขอบคุณเป็นอย่างสูงต่อคุณชัยธนา ไชยมงคล กรรมการผู้จัดการ บริษัทซีเชอร์ จำกัดที่สนับสนุนหลักสูตร วิทยากร สื่อการสอน และคุณธวัชชัย ชินวิเศษวงศ์ แห่งบริษัท 3M ประเทศไทย จำกัดที่เอื้อเฟื้อสถานที่สำหรับการจัดอบรม

และต่อไปนี้ก็เป็นความเห็นส่วนตัวของผมนะครับ ลองอ่านดูครับ

เริ่มต้นก็ขอบอกว่าคนที่จะทำ PSM หรือคนที่ตั้งใจจะเป็น Internal Auditor “ต้องอ่านข้อกำหนดเป็น” (ก็เหมือนต้องเข้าใจข้อกำหนด ISO 9000/14000/45001 นั่นแหละครับ) ต้องเข้าใจให้ได้ว่าข้อกำหนดกำหนดอะไรไว้ ก็ทำตามนั้น

ข้อกำหนดจะระบุ what ที่เราต้องทำ ส่วน how เป็นเรื่องของเรา แต่นั่นไม่ได้หมายความว่าจะทำอย่างไรก็ได้นะ แต่หมายถึงต้องทำบนพื้นฐานวิชาการ ซึ่งมีได้หลายทาง ข้อนี้ ทั้ง In/External Auditor ต้องสังวรไว้เสมอ อย่าเอาความคิดเราเป็นใหญ่ว่าต้องทำอย่างนั้น อย่างนี้ซิ นั่นนะผิด (บทบาท Auditor แตกต่างกับบทบาท Consult ต้องเล่นให้เป็น)

เช่นข้อกำหนดข้อ 29/43 “ผู้ประกอบอุตสาหกรรมต้องจัดให้มีการฝึกซ้อมขั้นตอนและแผนปฏิบัติการในภาวะฉุกเฉินให้กับพนักงาน ผู้รับเหมา และชุมชน ตลอดจนบุคคลภายนอกที่เข้ามาในสถานประกอบการ โดยรวมถึงแผนการสื่อสารในภาวะฉุกเฉิน”

จากข้อกำหนดข้างต้น Auditor ต้องเข้าใจและหา evidence หลักฐานที่เชื่อได้ว่าโรงงานมีสิ่งที่กฎหมายกำหนด ซึ่งแยกย่อยออกมาได้ว่า
>>> มีการฝึกซ้อมไหม
>>> ซ้อมตามขั้นตอนและตามแผนไหม
>>> ซ้อมกับคนเหล่านี้ไหม คือ พนักงานและผู้รับเหมาของโรงงาน ชุมชน และคนนอกที่เข้ามาในโรงงาน
>>> แล้วทำการสื่อสารตามแผนที่กำหนดไหม

สำหรับข้อกำหนดนี้ สิ่งที่ทางโรงงานที่ทำ PSM  ต้องทำคือ วิเคราะห์ว่าพนักงานและผู้รับเหมาใดบ้างที่ต้องเข้ามาอยู่ในการฝึกซ้อม และ “Degree” ความเข้มข้นของการฝึกมีมากน้อยแค่ไหน บางผู้รับเหมาต้องฝึกเต็ม 100 เลย เพราะลักษณะงานที่ทำเกี่ยวข้องกับอันตรายโดยตรง แต่ผู้รับเหมาที่ทำความสะอาดเฉพาะอาคารสำนักงานซึ่งตั้งอยู่ไกลออกมามากจนในทางวิชาการแล้วได้รับผลกระทบจากการระเบิดน้อยมาก ก็อาจร่วมฝึกในระดับที่เหมาะสมได้

หรืออย่างที่ถามกันในห้องอบรมว่าแล้วคนสวนที่ดูแลบริเวณที่มีการผลิตละ ต้องเข้าข่ายไหม คำตอบคือแน่นอนว่าเข้าข่ายหากพิจารณาชี้บ่งอันตรายแล้วพบว่าในวิธีการทำงาน ในอุปกรณ์ที่ใช้ทำสวนอาจมีผลกระทบ แต่ที่แน่ ๆ คือคนสวนต้องได้รับการสื่อสารจากเราในเรื่องภาวะฉุกเฉิน ไม่งั้นเกิดเหตุ เขาจะปฏิบัติตัวถูกได้อย่างไร

หรืออย่างกรณีชุมชนก็เช่นกัน จะต้องเป็นชุมชนไหนบ้าง ทางโรงงานก็ต้องมีผลการศึกษาว่าหากเกิดการระเบิดหรือการรั่วไหลของสารเคมี มันกินวงกว้างขนาดไหน ก็เอาชุมชนในวงรัศมีนี้เป็นหลักใหญ่ที่ต้องเข้าฝึกซ้อม ส่วนนอกที่เลยจากเส้นรัศมีนี้ก็อาจทำเพียงการสื่อสาร และการให้ข้อมูลว่าอาจมีอะไรเกิดขึ้นบ้าง และหากเกิดจริงต้องทำอะไร อย่างไรบ้าง

ข้างต้นนั้น ก็คือสิ่งที่ Auditor ต้องคิดมาก่อนเช่นกัน แล้วจึงมีประเด็นไปคุยกับ Auditee ไงละครับ และประเด็นที่คุยนี้ ก็จะทำให้ Auditee มีความรู้สึกที่ดีและมีความมั่นใจในตัว Auditor ว่าไม่ใช่เป็นพวกมวยวัดมาตรวจประเมิน

จากตัวอย่างที่อธิบาย หวังว่าจะเข้าใจชัดเจนนะครับที่บอกว่าต้องอ่านข้อกำหนดให้เข้าใจนั้น หมายความว่าอย่างไร

กรณีตัวอย่างการระเบิดในอุตสาหกรรมปิโตรเคมี/เคมี ทั้งที่สหรัฐอเมริกา อังกฤษ อิตาลี ฯลฯ พบว่ามีสาเหตุสำคัญ ๆ เช่นความไม่รู้ในกลไกการเกิดการระเบิด/การรั่วไหล การสื่อสารที่ไม่รอบคอบ และการไม่ได้จัดทำการจัดการการเปลี่ยนแปลง อย่างเช่นกรณีการระเบิดที่เมือง Flixborough ของอังกฤษในปี 1974  ที่ทำการติดตั้ง by pass โดยไม่ได้วิเคราะห์ให้ลึกซึ้งว่าอะะไรจะเกิดขึ้นได้บ้างหากทำเช่นนั้น รวมถึงกรณี Seveso (ปี 1976) ที่สารเคมีรั่วไหลจากเหตุความไม่รู้ และการละเลยต่อหน้าที่ความรับผิดชอบ จนนำไปสู่การออกกฎหมาย EU Seveso Directive ในปี 1982

เมื่อเกิดอุบัติการณ์ (กนอ.กำหนดเป็นอุบัติการณ์ คือทั้ง Accident และ Near-miss ที่ต้องสอบสวน) การสอบสวนสามารถนำเทคนิค 5 Why? มาใช้ได้ และแนวคิดที่ว่า การเกิดอุบัติการณ์ หมายถึงการปรากฎขึ้นแล้วว่ามี Something wrong เกิดขึ้นใน Management System ของเราแล้ว

ประเด็นว่าใครเหมาะที่จะทำ PSM จะเห็นได้จากข้อบังคับของกนอ.ที่ให้น้ำหนักความสำคัญกับความรู้ความสามารถด้านวิศวกรรมและกระบวนการผลิต ด้านวิศวกรรมและการบำรุงรักษา และด้านอาชีวอนามัยและความปลอดภัย ซึ่งก็เหมาะสมและถูกต้องแล้ว เพราะเรื่อง PSM มันเกี่ยวข้องทั้งเรื่อง Process / System / และ  Personal Safety จึงต้องการความสามารถของคนที่มีความสามารถทั้งสามด้านมาผลึกกำลังกันทำ ไม่ว่าจะในแง่การ Establish Implements Maintain Audit Review และ Improve

หวังว่าจะเป็นประโยชน์ต่อผู้อ่านไม่มากก็น้อยนะครับ

#สอป

< กลับสู่หน้าข่าวและกิจกรรม